Scheur in buitenmuur: oorzaak, risico’s en oplossing

Een scheur in de buitenmuur lijkt soms onschuldig, maar kan op termijn voor ernstige vochtproblemen zorgen. Via barsten in de gevel kan regenwater binnendringen, waardoor je last krijgt van vochtplekken, schimmel, loskomend pleisterwerk of schade aan de binnenmuur.

Niet elke scheur is meteen gevaarlijk, maar het is wel belangrijk om de oorzaak te kennen. Een kleine oppervlakkige barst vraagt een andere aanpak dan een diepe scheur die door de volledige muur loopt.

Is een scheur in de buitenmuur erg?

Dat hangt af van het type scheur. Een fijne haarscheur in de gevelbekleding is meestal minder ernstig dan een brede, diepe of groeiende scheur in het metselwerk.

Een scheur in de buitenmuur wordt vooral problematisch wanneer er water doorheen kan dringen. Zeker bij slagregen, vorst of langdurig nat weer kan vocht zich via de scheur een weg naar binnen banen.

Let vooral op wanneer de scheur:

• breder wordt;
• schuin of trapsgewijs loopt;
• door de voegen en stenen gaat;
• vochtplekken aan de binnenmuur veroorzaakt;
• terugkomt na eerdere herstelling;
• zichtbaar is rond ramen, deuren of hoeken van de woning.

In die gevallen is het verstandig om de scheur professioneel te laten controleren.

Mogelijke oorzaken van een scheur in de buitenmuur

Een buitenmuur kan om verschillende redenen scheuren. De oorzaak bepaalt welke herstelling nodig is.

1. Zettingen van de woning

Een woning kan na verloop van tijd licht bewegen of zakken. Dit noemen we zettingen. Kleine zettingsscheuren komen vaak voor bij oudere woningen, maar ook bij nieuwbouw kan dit gebeuren.

Wanneer de ondergrond ongelijk zakt, kunnen er diagonale of trapsgewijze scheuren ontstaan in de buitenmuur.

2. Temperatuurschommelingen

Buitenmuren zetten uit en krimpen door warmte, koude en vorst. Door die voortdurende beweging kunnen er spanningen ontstaan in het metselwerk of de gevelbekleding.

Dit leidt vaak tot fijne scheuren in pleisterwerk, crepi of gevelstenen.

3. Vocht en vorstschade

Vocht kan in kleine barsten of poreuze voegen dringen. Wanneer dat vocht bevriest, zet het uit. Daardoor worden bestaande scheuren groter en kan het metselwerk beschadigd raken.

Dit komt vooral voor bij gevels die veel regen, wind of schaduw krijgen.

4. Slechte of versleten voegen

Verouderde voegen laten makkelijker water door. Als de voegen verzwakt zijn, kan de gevel gevoeliger worden voor scheuren, vochtinsijpeling en vorstschade.

Bij oudere woningen is het daarom belangrijk om ook de staat van het voegwerk te controleren.

5. Problemen met fundering of constructie

Brede, diepe of terugkerende scheuren kunnen wijzen op een structureel probleem. Denk aan funderingsproblemen, verzakkingen of spanningen in de draagmuur.

Zeker bij scheuren die snel groter worden, is professioneel advies noodzakelijk.

Kan een scheur in de buitenmuur vocht veroorzaken?

Ja. Een scheur in de buitenmuur is een mogelijke toegangspoort voor regenwater. Vooral bij slagregen kan water diep in de gevel dringen en uiteindelijk aan de binnenzijde zichtbaar worden.

Mogelijke gevolgen zijn:

• vochtplekken op de binnenmuur;
• schimmelvorming in de slaapkamer, woonkamer, …;
• muffe geur in huis;
• loskomende verf of behang;
• beschadigd pleisterwerk;
• koudebruggen;
• hogere kans op vorstschade.

Een scheur herstellen is dus niet alleen belangrijk voor het uitzicht van de gevel, maar ook voor de vochtbescherming van je woning.

Hoe herken je een gevaarlijke scheur?

Een scheur is verdacht wanneer ze duidelijk breder wordt, schuin loopt of meerdere stenen en voegen doorkruist. Ook scheuren rond raamopeningen, deuropeningen of hoeken van de woning verdienen extra aandacht.

Een verticale of horizontale haarscheur in de gevelafwerking is vaak minder ernstig, maar moet wel opgevolgd worden. Komt er vocht binnen? Dan is actie nodig.

Twijfel je? Meet de scheur of maak regelmatig een foto. Zo kun je opvolgen of de barst groter wordt.

Scheur in buitenmuur herstellen

De juiste oplossing hangt af van de oorzaak en de ernst van de scheur.

Kleine scheuren herstellen

Kleine oppervlakkige scheuren kunnen vaak worden opgevuld met een geschikt gevelherstelmiddel of elastische kit. Daarna kan de muur opnieuw beschermd worden tegen vocht.

Voegwerk herstellen

Zijn de voegen beschadigd? Dan kan hervoegen nodig zijn. Hierbij worden oude voegen verwijderd en vervangen door nieuwe, stevige voegen. Dit verbetert de waterwerendheid van de gevel.

Gevel impregneren

Na scheurherstel kan gevelimpregnatie nuttig zijn. Hierbij wordt een waterafstotend product op de buitenmuur aangebracht. Regenwater parelt dan beter af, terwijl de muur wel kan blijven ademen.

Structurele scheuren laten onderzoeken

Bij brede of diepe scheuren is enkel opvullen meestal niet voldoende. Dan moet eerst de onderliggende oorzaak aangepakt worden. Denk aan funderingsherstel, stabilisatie of constructieve versteviging.

Wanneer een specialist inschakelen?

Schakel een specialist in wanneer je merkt dat de scheur groter wordt, wanneer er vochtplekken ontstaan of wanneer de scheur door het metselwerk loopt. Ook bij terugkerende scheuren is het belangrijk om verder te kijken dan enkel de zichtbare barst.

Een vakman kan bepalen of het gaat om een oppervlakkig gevelprobleem, een vochtprobleem of een structureel probleem.

Conclusie: neem een scheur in de buitenmuur serieus

Een scheur in de buitenmuur is niet altijd ernstig, maar mag ook niet genegeerd worden. Kleine barsten kunnen op termijn groter worden en vochtproblemen veroorzaken.

Vooral bij regeninslag, vorstschade of scheuren die tot binnen zichtbaar zijn, is snel ingrijpen belangrijk. Door de oorzaak correct te laten onderzoeken en de gevel goed te herstellen, voorkom je verdere schade aan je woning.

Veelgestelde vragen over een scheur in de buitenmuur